- Gıyasettin Demirhan blog yazısı yükledi.
- Kategori : Makaleler
- Dağcılık, doğanın zorluklarını keyifli bir macerayla öğrenme etkinliği sunuyor
- Sınırları zorlayan ve kurallara sığmayan bir varlık olan insan gelişmiş beyni ve bunun işlevleri sayesinde geliştirdiği üstün bir merakla dünyayı ve evreni keşfetmek istemiş, keşfetmiş ve keşfetmeye de devam ediyor. İnsan, bu meraktan dolayı doğaya gider ve orada etkinlikler yapar. Etkinliklerin türü ne olursa olsun doğayla uyumlu yaşar, hareket ederken doğanın kurallarına uyar ve doğayı yaşar. Dağlarda insanlığın en çok ilgi duyduğu mekânların başında geliyor. Dağlarda etkinlik yapmak için dağ ortamını çok iyi bilmek gerekir. Bunların başında dağların jeolojisi, kar ve özellikleri, meteoroloji ve doğal çevre gelir. Bu konulardaki bilgi eksikliği başarısızlıklara neden olabileceği gibi dağlara da zarar verebilir. Doğada yapılan sportif etkinliklerinin başında dağcılık gelir. Dağcılık, uzun mesafeli yürüyüşleri ve tırmanmayı kapsayan, zirveyi hedeflemesinin yanında asıl hedefi dağı yaşamak olan, herhangi bir motor gücü yardımı olmadan yapılan spordur. Dağcılık, salt spor amaçlı yapılabildiği gibi yaygın olarak turizm etkinliği olarak da yapılır. Bu bağlamda dağ turizmi, dağlık alanlar ve dağlık alanlara ulaşmak da dâhil olmak üzere basit yürüyüşlerden zorlu dağ tırmanışlarına çok değişik etkinlikleri kapsayan turizm türüdür.
Diğer bir deyişle, doğada yaşamı sürdürme becerilerinden başlayarak, farklı zorluklar içeren maceralı etkinlik fırsatları ve benzersiz öğrenme yaşantıları sunan bir etkinliktir. Dağcılık, insana sonsuz keşif duygusu ve özgürlük sunar ancak bu kuralsızlık anlamına gelmez. Bir zirveye tırmanmayı hedeflediğinizde doğayı, dağı bütünlüklü yaşamak olmalıdır. Temel amaç, mutlak, her koşulda zirveye ulaşmak değildir. Dağ her zaman oradadır, koşullar ise değişken. Dağcılığın başlangıç tarihi olarak 1786 yılı genel kabul görür. Bu yıl Michel Gabriel Paccard ve Jacques Balmat Fransız Alplerindeki Mont Blanc zirvesine tırmanmışlardır. Türkiye’de ise 1829 yılında F.V. Parrot Ağrı Dağı zirvesine ilk defa tırmanmıştır. Türk dağcılık tarihindeki ilk tırmanışı, Ali Vehbi Türküstün tarafından Mont Blanc’a yapıldığı biliniyor. 1924 yılında ise Cemil Cahit Toydemir Erciyes zirvesine tırmanış yapmıştır.
Dağcılık, doğal alanlarda yapıldığı için, doğal yaşamın özellikleri ile insan hata ve eksiklerinden dolayı tehlike ve risk içerir. Bu nedenle, problem çözme ve zorlukların üstesinden gelme becerilerinin üst düzeyde olması gerekir. Problem çözme, etkinliğin gerektirdiği durumlara yönelik değişken teknik ve ortamlarda değişken karar verme, yargıda bulunma, grup içerisinde iş birliğini geliştirme ve iletişimdir. Zorlukların üstesinden gelme, zihinsel, sosyal, fiziksel ve bireysel risklere karşı yeterliği sınama yoluyla her bir etkinlikte yeni kazanımlar ve deneyimler elde edilir. Dağlarda hareket ederken çok dikkatli ve katı bir biçimde mantıklı olmak gerekir. Çünkü yaşamda sıfır risk ya da mutlak güvenlik yoktur. Spor ölümcül veya yaralanmalı riskler içerir.
Dağcılıkta da riskle karşılaşırlar. Bir tehlike her düzeyde bir risk sunar. Risk ve tehlikeleri en aza indirmek için doğayı önemsemek, dağcılığın gerektirdiği bilgi, beceri ve tutuma sahip olmak, her türlü hazırlığı yapmak, yeterli deneyime sahip olmak ve takım çalışmasını benimsemek gerekir. Tehlike ve risklerden kaçınarak keyifli etkinlikler yapmak için yeterli bilgi, beceri, tutum ve deneyimin yanında uygun malzeme, seyahat, yön bulma, kampçılık ve yiyecek-içecek bilgisine de sahip olmak gerekir. Çünkü temel nokta, doğada yaşamı sürdürme ve harekettir. Sonrasında yapacağınız etkinlik türünün bilgi, beceri ve tutumu gelir. Dağcılık başlığında bu türler; kaya tırmanışı ile karbuz-alpin tırmanışlardır. Hangi tür etkinlik yaparsanız yapın temel tırmanış bilgilerine ihtiyacınız olur. Bunların başında ipler, düğümler, emniyet sistemleri ve iniş bilgileri yer alır. Kaya tırmanışının ögeleri; kaya tırmanma teknikleri, ara emniyet, lider tırmanış ve yapay tırmanıştır.
Kar, buz ve alpin tırmanış; karda seyahat ve tırmanış, buzul geçişleri ve çatlakları, buz tırmanışı ve Alpin-kış-ekspedisyon tırmanışlarını kapsar. İster kaya tırmanışı, ister kar-buz-Alpin tırmanış yapın, her ikisinde de acil durumlar ortaya çıkar. Dağcılık etkinlikleri de risk ve tehlike içerdiği için birçok zaman sorunlar çıkabilir. Bu tür durumlarda hareket tarzı etkili bir liderlik, sistematik güvenlik, ilkyardım bilgi ve becerisi ile arama ve kurtarma bilgi ve becerisi gerektirir. Ülkemizde dağcılık etkinlikleri yapılan başlıca dağlar; Ağrı dağı, Kaçkar dağları, Cilo dağları, Süphan dağı, Aladağlar, Uludağ, Karçal dağı, Bolkarlar, Dedegöl dağları, Ilgaz dağı, Erciyes dağı ve Hasan dağıdır. Ülkemiz, bir dağ ülkesidir. Sözü edilen dağların yanında yüzlerce dağ ve zirve bulunur. Ne tür bir etkinlik yapılacağına göre her bölgede tırmanış yapılacak bir dağ bulunabilir. Doğa size yanıltmaz, dağlar da. Yeter ki, dağlara tırmanırken dağları yaşamayı ihmal etmeyin.
Daha fazla içerik için giriş yapınız ya da kayıt olunuz!